نخستین کتابهای گرافیک: اسلیمی

کتا‏‏‎بهای دینی بهترین مثال برای طراحی گرافیک می‌باشند. از جمله این کتابها می‌توان کتابهای انجیل را که در قرن‌های ششم تا نهم میلادی در صومعه‌های ایرلند، اسکاتلند و انگلیس وجود داشت نامبرد. چهار نمونه از کارهای گرافیک در این کتابها را در اینجا نشان می‌دهیم. این کتابها از کارهای گرافیکی عربها و مسلمانان تاثیر پذیرفته‌اند. مسلمانان که نمی‌توانستند مانند یونانیان و رمی‌ها از شکل انسان در تزیین ساختمان‌ها و کتابهای خود استفاده برند. شکل‌های هندسی و خط نگاری را برای ایجاد طرح‌های تزیینی انتزاعی بکار بردند و از این رو اروپائیان این کارهای گرافیک را اسلیمی آرابسک [۲۱] (عرب‌وار) می‌خوانند.[۲۲]

  • برگی از انجیل دست‌نویس لیندیز فارن [۲۳]، در پایان قرن هفتم یا اوائل قرن هشتم.

  • یک کار گرافیک از انجیل دست‌نویس لیکفیلد [۲۴] مربوط به قرن هشتم.

  • صفحهٔ آغاز انجیل مارک در کتاب دورو [۲۵] مربوط به قرن هفتم.

  • طراحی گرافیک راهبان ایرلندی در کتاب کلز [۲۶] استفاده از آرابسک را به اوج زیبایی رسانده‌است. هر صفحهٔ این انجیل با طرحی گرافیک آغاز می‌شود. مربوط به قرن ششم تا نهم

کارهای گرافیک در قرآن‌های دست‌نویس

در کشورهای اسلامی کهن‌ترین طرح‌های گرافیک و خطاطی را می‌توان در قرآن‌های خوشنویسی شده یافت که با مرکب سیاه روی کاغذهایی از پوست آهو یا پاپیروس با خطوط زاویه‌دار٬ مانند خط کوفی٬ نوشته شده‌اند. خطوط قرآنی در سده هشتم میلادی آشکار شدند و در سده دهم به کمال نسبی رسیدند. بعدها صفحه‌آرایی٬ حاشیه‌کاری٬ تذهیب و دیگر تکنیک‌های یپیچیده به لحاظ تزیین به‌وچود آمد. در سده دوازدهم میلادی خط نسخ به اوج زیبایی و خلوص رسید این خط برخلاف کوفی زاویه‌دار نبود و از فرم‌های هلالی و منحنی‌ها تشکیل شده بود. این خط در سراسر جهان اسلام گسترده شد. در کنار نسخ شیوه‌های دیگر مانند مُحقَّق، ریحان، ثلث، رقاع و توقیع نیز استفاده می‌شد. هر یک از این خطوط کاربرد مجزایی داشتند و در نوشتن قرآن٬ یا برای تزیین بناها و ظروف سفالی و اشیاء فلزی و پارچه‌بافی و یا در نگارش نامه‌ها و امور دیوانی به کار گرفته می‌شدند.[۲۷]

  • برگی ازکار گرافیکی ایرانی در قرآن دست‌نویس، قرن یازدهم میلادی.

  • برگی ازکار گرافیکی در قرآن مصری دوره عباسی، در قرن نهم یا دهم میلادی.

  • برگی ازکار گرافیکی در قرآن ایرانی دست‌نویس دوره تیمور در ازبکستان، قرن پانزدهم میلادی.

  • برگی ازکار گرافیکی در قرآن کوفی دست‌نویس در قرن دوازدهم.

خطاطی و خوش‌نویسی

  • خوش‌نویسی و خطاطی در طول تاریخ و درمیان همهٔ اقوام ارجمند بوده‌است. از خطاطی فصیح و با شکوه برای رسمیت دادن به پیمان نامه‌ها و تعهدات رسمی استفاده می‌شود. برای نمونه در این قباله یا ارکوند [۲۸] آلمانی زیبایی طراحی گرافیک به این برگه رسمیت داده و پیام آور ارزش این قباله‌است.[۲۹]

  • هنر خطاطی گرافیک همچنین از رازگونه‌ای معنوی برخوردارست که با دل و احساس بیننده رابطه برقرار می‌کند. این چنین است که در نوشتن کتابهای دینی و شعری از این هنر استفاده می‌شود تا در خواننده احساسی آشاوان پدید آورد. هنر خطاطی در صومعه‌های غرب به وسیله راهبان به وجود آمد.[۳۰]

  • در کشور چین درطول قرون از خطاطی برای رساندن رابطه‌های معنوی و افکار فیلسوفانی چون کونفسیوس و افکار مکتب‌های صدگانه فلسفه (諸子百家; zhūzǐ bǎijiā") استفاده می‌شود. هنر خوش‌نویسی در چین به دو هزارسال پیش از میلاد بازمی‌گردد. [۳۱]

  • هنر خطاطی چین در قرن سوم پیش از میلاد شاید به وسیلهٔ هنرمندان فراری در زمان جنگهای استانهای چین وارد کره شد. خطاطی در عصر آسوکا (۶۴۶-۵۵۲) وارد ژاپن شد، این در هنگامی بود که ژاپنی‌ها به مذهب بودا گرویدند و سایر ویژگی‌های فرهنگی چین و کره را پذیرفتند. ژاپنی‌ها شعرهای چار بیتی هایکو [۳۲] را با خط زیبا بر روی پرچمها می‌نویسند و آن‌ها را برای تزیین جشن‌هایشان بکار می‌برند.[۳۳]

کارهای گرافیک و مینیاتور